حمید حاجی‌اسماعیلی، کارشناس بازار کار، تاکید می‌کند گسترش اقتصاد غیررسمی تنها نتیجه بحران اقتصادی نیست، بلکه ضعف ساختار‌های حمایتی، عقب‌ماندگی نظام بیمه‌ای از تحولات جدید بازار کار و محدودیت‌های فضای دیجیتال نیز در این روند نقش داشته‌اند.
گزارش «جهان صنعت» از روند ۶۸ساله قیمت طلا در ایران نشان می‌دهد قیمت تومانی یک اونس طلا از حدود ۲۶۸ تومان در سال ۱۳۳۸ به نزدیکی یک میلیارد تومان در شهریور ۱۴۰۵ رسیده است؛ رشدی که براساس محاسبات این روزنامه، بخش عمده آن نه از افزایش قیمت جهانی طلا، بلکه از مسیر جهش نرخ ارز و تضعیف ریال شکل گرفته است.
مردم ممکن است تعداد خریدهای خود را حفظ کنند یا حتی افزایش دهند، اما به‌طور متوسط کالا و خدمات کمتری در هر نوبت خریداری کنند. این وضعیت می‌تواند از حرکت مصرف‌کنندگان به سمت خریدهای کوچک‌تر، ضروری‌تر و پرهیز از خریدهای بزرگ و بادوام حکایت داشته باشد.
وحید محمودی، استاد اقتصاد دانشگاه تهران، با هشدار درباره تشدید فقر و کوچک‌تر شدن سفره خانوارها می‌گوید تداوم تورم بالا، علاوه بر حذف طبقه متوسط و گسترش سوءتغذیه، می‌تواند جامعه را با پیامدهای سنگین اقتصادی و اجتماعی روبه‌رو کند.
تداوم جنگ، اقتصاد ایران را به سمت «اقتصاد محاصره» می‌برد. در این وضعیت، محدودیت دسترسی به ارز، کاهش درآمدهای نفتی و کمبود کالاهای اساسی در کنار تأمین مالی هزینه‌های جنگ از طریق افزایش حجم پول، می‌تواند چرخه‌ای از تورم فزاینده ایجاد کند.
:مریم زاعیان گفت: نمی‌توانیم بگوییم مردم نیازهای واقعی خود را کنار می‌گذارند و پولشان را صرف تجمل می‌کنند، چون چنین حکمی درباره همه خانوارها صادق نیست. اما یک نکته اقتصادی و اجتماعی مهم وجود دارد: همه هزینه‌ها برای فرد فقط قیمت ندارند، بلکه هزینه اجتماعی هم دارند.
احمد میدری از قفل شدن دارایی مردم در ۷ هزار تعاونی سخن گفته است؛ اما این عدد پیش از آنکه یک افشاگری باشد، آینه‌ای مقابل عملکرد وزارتخانه‌ای است که متولی مستقیم بخش تعاون است.
تیم کوک پس از نزدیک به ۱۵ سال سکان اپل را به جان ترناس می‌سپارد و مقایسه این تجربه با عمر کوتاه مدیریت‌ها در بسیاری از ساختار‌های دولتی و اقتصادی ایران، فرصت خوبی برای پاسخ به این سوال است که آیا بدون ثبات مدیریتی می‌توان انتظار برنامه‌ریزی بلندمدت، سرمایه‌گذاری پایدار و خلق ثروت داشت؟
سخنان اخیر معاون اجرایی رئیس‌جمهور درباره کسری بودجه، ناترازی بانک‌ها، تورم و حتی قیمت تمام‌شده بنزین، تصویری روشن و واضح از اقتصادی ارائه می‌دهد که سال‌هاست با مُسکن اداره می‌شود. وضعیتی که آگاهی دولت از مشکل فایده نداشته و هنوز بخش مهمی از هزینه حل ناترازی‌ها از جیب مردم و با افزایش تورم پرداخت می‌شود.
یک کارشناس اقتصادی، با انتقاد از سیاست افزایش قیمت بنزین و نحوه مواجهه با قاچاق سوخت، معتقد است در شرایط فعلی، به جای انتقال هزینه‌ها به مردم، باید با قاچاق از مبادی اصلی مقابله و همزمان نرخ ارز و تورم مدیریت شود.
امارات متحده عربی مبادلات تجاری و مالی با ایران را به حالت تعلیق درآورده که بر یک رابطه اقتصادی بزرگ به ارزش سالانه نزدیک به 30 میلیارد دلار تأثیر می‌گذارد.
پیمان مولوی، اقتصاددان گفت: «اگر به سال ۲۰۱۲ یعنی ۱۳۹۰ نگاه کنیم، تولید ناخالص داخلی یا GDP ایران تقریباً هم‌اندازه اقتصاد ترکیه و حتی اندکی بیشتر از عربستان سعودی بود. اما امروز با گذشت بیش از یک دهه تحریم و درجا زدن، اندازه اقتصاد ما به حدود یک‌چهارم این دو کشور تنزل پیدا کرده است.»
نایب رئیس کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس شورای اسلامی، با تأکید بر اینکه قدرت واقعی کشور در وحدت و همراهی مردم با حاکمیت و نیرو‌های مسلح است، گفت: توقف نبرد فرصت مناسبی برای بازسازی، سازماندهی و ارتقای توانمندی‌های دفاعی کشور و رفع نقاط ضعف ایجاد کرد و باید از این فرصت به بهترین شکل استفاده کنیم، چرا که به دشمن اعتماد نداریم و هرگز نباید از آمادگی دفاعی غافل شویم.
حجت‌الله عبدالملکی با این ادعا که جنگ، محاصره اقتصادی و شوک‌های ارزی اخیر حتی یک درصد هم در گرانی‌ها نقش نداشته‌اند؛ بار دیگر خبرساز شده و سابقه پرحاشیه خود و همفکرانش را در مرکز توجه قرار داده است.
تجربه اقتصاد ایران نشان می‌دهد شوک‌های سمت عرضه، به‌ویژه تحریم‌های اقتصادی، جهش‌های نرخ ارز، افزایش هزینه تولید و محدودیت‌های تجاری، در شکل‌گیری تورم نقش داشته‌اند.
یک کارشناس اقتصادی با اشاره به اهمیت تردد کشتی‌ها در مسیر‌های دریایی برای تجارت ایران اظهار کرد: اگر کالایی نتواند از مسیر دریایی وارد کشور شود و هیچ کشتی نتواند به سمت ایران حرکت کند و در بنادر پهلو بگیرد، طبیعتاً با کاهش درآمدهای ارزی و محدودیت دسترسی به مواد اولیه، قطعات یدکی و سایر کالاهای مورد نیاز تولیدکنندگان، صادرکنندگان و واردکنندگان مواجه خواهیم شد.