عکسی که در زیر ملاحظه میکنید، فخرالتاج معیری دختر عصمتالدوله و نوۀ ناصرالدین شاه قاجار را در کنار تعدادی از اعضای خانوادهاش به تصویر کشیده است. (فخرالتاج در وسط نشسته است).
این عکسهای دوران قاجار را که اکنون بیش از صد سال از ثبت شدن آنها میگذرد، میتوان بارها و بارها تماشا کرد و هر بار چیزهای تازهای در آنها دید؛ از جزییات لباسها و چهرهها گرفته تا شکل و شمایل ساختمانها و هر چیز دیگری که در طول این یک قرن و اندی دچار تغییرات فراوان شده است.
در این عکس که احتمالا در اوایل سلطنت ناصرالدین شاه گرفته شده، تعدادی از همسران عقدی ناصرالدین شاه مثل تاجالدوله، شکوهالسلطنه و سرورالسلطنه را میبینیم.
تعدادی از دختران و زنان خاندان قاجار (به همراه خدمتکارانشان) از خاندان قهرمان میرزا نوۀ فتحعلی شاه قاجار؛ تقریبا همه حاضران در عکس دستشان را کنار صورتشان گذاشتهاند و مشخص است که این کار را به عنوان یک ژست برای عکاسی انجام دادهاند.
نگار خانم فرح الدوله دختر مرتضی قلی میرزا (فرزند عماد الدوله) و همسر سلطان احمد میرزا یمن الدوله بود. او از نوادگان فتحعلی شاه قاجار محسوب میشد، زیرا مرتضی قلی میرزا از نوادگان عماد الدوله، یکی از پسران فتحعلی شاه بود. همچنین، سلطان احمد میرزا یمن الدوله از نوادگان دولتشاهی بود، که از نوادگان پسر بزرگ فتحعلی شاه بود.
این عکسهای دوران قاجار را که اکنون بیش از صد سال از ثبت شدن آنها میگذرد، میتوان بارها و بارها تماشا کرد و هر بار چیزهای تازهای در آنها دید؛ از جزییات لباسها و چهرهها گرفته تا شکل و شمایل ساختمانها و هر چیز دیگری که در طول این یک قرن و اندی دچار تغییرات فراوان شده است.
در ادامه تصویری کمتر دیده شده از عبدالحسین میرزا فرمانفرما به همراه خواهرش ملکتاج نجمالسلطنه (مادر محمد مصدق) را در سال ۱۳۰۲ هجری شمسی مشاهده میکنید.
در این عکس عصمتالدوله دختر ناصرالدین شاه قاجار (ردیف وسط، سمت چپ) را در میان اعضای خانواده شوهرش دوست محمدخان معیر الممالک ملاحظه میکنید. در سمت راست او مادرشوهرش ماه نسا خانم نشسته و در پایین پای آنها دوستمحمدخان (که دست عصمت الدوله روی شانه اوست) و دوستعلی خان معیرالممالک (پدرشوهر عصمت الدوله) نشستهاند.
در دوره قاجار کشت گسترده خشخاش به منظور صادرات آغاز شد. در این دوران تریاک در صندوقهای ۱٫۲ شاهمنی (حدود ۶۰۰ کیلویی) صادر میشد. چون در طول مسیر حدود ۵ تا ۱۰ درصد به دلیل از دست دادن رطوبت از وزن آن کم شد وزن آن به یک پیکول چینی میرسید
عکسی که در زیر ملاحظه میکنید، چندتن از همسران ناصرالدین شاه را در یکی از جشنها و مراسمات دربار نشان میدهد؛ نام زنان حاضر در عکس را هم خود شاه در حاشیۀ پایین آن نوشته است: خانم شاهزاده، عجبناز، سکینه سلطان چیذری و نوشآفرین.
سابقه پرورش کرم ابریشم یا به اصطلاح محلی نوغانداری در بندرانزلی به گذشتههای دور باز میگردد و این حرفه از دیرباز یکی از فعالیتهای اصلی مردم این منطقه به شمار میرود. مردم بندرانزلی در گذشتههای نه چندان دور در کنار صیادی و شالیکاری درتوتستانهای سرسبزشان تلنبارهایی میساختند و به پرورش کرم ابریشم میپرداختند. تجربه و مهارت نوغانداران، خاک خوب برای رشد درختان توت و هوای مناسب موجب شده بود که پیلههای تولیدی انزلی به ویژه آبکنار، به لحاظ مرغوبیت زبانزد خاص و عام باشد.
ناصرالدین شاه در روز عید قربان سال ۱۲۶۷ شمسی برای صرف ناهار به عمارت حوضخانه آمده است. با دقت به قسمت پایین سمت چپ تصویر میتوان یکی از خدمتکاران را در حال آماده کردن بساط ناهار ملاحظه کرد.
ایستگاه راهآهن تبریز در سال ۱۲۹۵ خورشیدی با بهرهبرداری از محور تبریز-جلفا بهطول ۱۴۹ کیلومتر در تبریز افتتاح شد؛ و پس از آن در سال ۱۳۳۷ خورشیدی محور تبریز-تهران بهطول ۷۴۸ کیلومتر به بهرهبرداری رسید. این بنا در تاریخ ۱۳۹۶/۲/۱۱ خورشیدی به شمارهٔ ۳۱۷۰۳ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیدهاست. در ادامه تصویری جالب از روز افتتاح خط آهن تبریز-جلفا توسط محمدحسن میرزا؛ آخرین ولیعهد ایران و برادر احمدشاه را مشاهده میکنید.
مظفرالدین شاه، نائبالسلطنه ناصرالدین شاه قاجار و چهارمین پسر او بود. بهدلیل سلطنت طولانی مدت ناصرالدین شاه، مظفرالدین شاه مدتی طولانی را در مقام نایبالسلطنه شاه سپری کرد تا اینکه بعد از مرگ پدرش، جانشین او شد. مظفرالدین شاه بهمدت ۱۰ سال، پادشاه سلسله قاجاریه بود و در این مدت، وقایع مهمی از جمله سفرهای اروپایی شاه، واگذاری امتیازات به دولتهای بیگانه، تشکیل مجلس و امضای فرمان مشروطه روی داد.