اقتصاد۲۴- غلامرضا سلامی، صاحبنظر ارشد مسکن و ساختمان، در بخشی از گفتوگوی خود با اقتصادنیوز، در پاسخ به این پرسش «آیا روند ورود سرمایهها به بازار مسکن و اشتیاق برای خرید خانه دوم تداوم خواهد یافت؟ جابهجایی منابع مالی به این سمت چه پیامدهایی برای اقتصاد کلان دارد؟ آیا این پدیده منجر به کاهش سرمایهگذاری در بخشهای مولد، تشدید سوداگری در بازار مسکن و انحراف در تخصیص بهینه سرمایه نخواهد شد؟» گفت: تداوم این روند به میزان زیادی به جهتگیریهای سیاسی کشور بستگی دارد. اگر شرایط به سمت آرامش حرکت کند، قطعاً قیمت ملک از سطوح فعلی نیز فراتر خواهد رفت؛ اما اگر با تداوم تنشها و مخاطرات روبهرو باشیم، اگرچه نمیتوان گفت قیمتها کاهش مییابد، اما رشد چشمگیری نیز رخ نخواهد داد.
او افزود: در خصوص اصطلاح «سفتهبازی» یا سوداگری در مسکن، بنده به طور کلی با اطلاق این واژه به کل بازار موافق نیستم. سفتهبازی ممکن است در مناطق خاص، واحدهای تجاری یا املاک بسیار ویژه رخ دهد، اما در سطح کلان کشور، ما با چنین پدیدهای به معنای رایج آن مواجه نیستیم. اقدام مردم برای خرید ملک در حقیقت واکنشی طبیعی جهت حفظ قدرت خرید پول است.
سلامی ادامه داد: درباره «خانه دوم» نیز باید گفت که این اقدام معمولاً با دو انگیزه اصلی صورت میگیرد: نخست، حفظ ارزش سرمایه و جلوگیری از فرسایش آن در برابر تورم؛ و دوم، کسب درآمد از طریق اجارهداری. همچنین انگیزه تأمین آتیه فرزندان نیز در این میان نقش مهمی ایفا میکند. این پدیده در تمام شهرهای بزرگ دنیا نیز مرسوم است.
او افزود: باید تأکید کنم که وجود مقداری سرمایهگذاری در بخش مسکن برای تداوم تولید ضروری است. یک سازنده به دلیل حجم بالای سرمایهگذاری، همواره دغدغه بازگشت سرمایه خود را دارد و مخاطب اصلی او همین سرمایهگذاران هستند. سرمایهگذارانی که اقدام به پیشخرید میکنند، در واقع باعث افزایش توان تولید میشوند. اگر سازنده بخواهد صرفاً به امید خریدار نهایی (مصرفکننده) فعالیت کند، ممکن است سرمایهاش سالها راکد بماند و همین امر او را از ادامه فعالیت تولیدی منصرف کند؛ بنابراین وجود سرمایهگذاران در بخش مسکن برای بقای این صنعت الزامی است.
سلامی همچنین در پاسخ به این پرسش «پیشبینی شما از آینده بازار مسکن تحت سه سناریوی «نه جنگ و نه صلح»، «توافق و تفاهم سیاسی» و «تداوم یا تشدید درگیریها» چیست؟» اظهار کرد: در سناریوی حصول توافق و تفاهم، قطعاً شاهد افزایش قیمتها خواهیم بود تا جایی که شکاف تورمی سالهای اخیر جبران شود؛ حتی در برخی نقاط این رشد میتواند فراتر از انتظارات باشد. در سناریوی «نه جنگ و نه صلح»، به نظر بنده بازار با یک رشد مداوم، اما ملایم روبهرو خواهد شد و جهشهای تندی رخ نخواهد داد. اما در سناریوی سوم، یعنی تداوم یا وقوع جنگ گسترده، پیشبینی میشود که بازار مسکن برای یک یا دو سال دیگر مجدداً به دوران رکود بازگردد.