اقتصاد۲۴- قیمت دلار با تکیه بر تشدید فشارهای تحریمی، محدودیت در دسترسیهای ارزی، کاهش درآمدهای نفتی و افزایش تقاضا به کریدور بیستم ورود کرده است. میلاد زمانی، کارشناس و تحلیلگر بازارهای مالی، معتقد است در صورت تداوم شرایط فعلی، قیمت این اسکناس تا پایان سال به محدوده کریدور ۲۵ تا ۲۷ میرسد.
قیمت دلار پس از عبور از مرز ۲۰۰ هزار تومان همچنان در کانون توجه معاملهگران قرار دارد. رشد این اسکناس در شرایطی ادامه پیدا کرده که اقتصاد ایران با تشدید تحریمها، محدودیتهای تجاری و ارزی، کسری بودجه و پیامدهای اقتصادی تنشهای اخیر مواجه است. از سوی دیگر، افزایش تمایل مردم به تبدیل داراییهای ریالی به دلار و تتر، به یکی دیگر از منابع تقاضا در بازار تبدیل شده است.
در همین راستا میلاد زمانی، کارشناس و تحلیلگر بازارهای مالی، چشمانداز دلار را در ماههای آینده صعودی ارزیابی کرد و به تجارتنیوز گفت: «سیاستهای کوتاهمدت بانک مرکزی میتواند به طور موقت سرعت رشد قیمت را کاهش دهد، اما عوامل بنیادی همچنان به نفع افزایش قیمت دلار عمل میکنند.»
زمانی با اشاره به دلایل قرار گرفتن قیمت دلار در محدوده بالای ۲۰۰ هزار تومان گفت: «کشور در شرایط بسیار سخت تحریمی قرار گرفته است. هر روز تحریمهای جدیدی علیه ارکان جمهوری اسلامی، شرکتهای وابسته، صرافیها و شرکتهای واسطی که در امارات و دیگر کشورهای واسطه فعالیت داشتند، اعمال میشود و دسترسیهای ارزی به تدریج محدودتر شدهاند.»
این کارشناس بازارهای مالی افزود: «از سوی دیگر، محدودیتهای دریایی و شرایطی که بر مسیر صادرات نفت ایران حاکم شده، درآمدهای ارزی کشور را تحت فشار قرار داده است. حتی برخی اعضای هیات دولت نیز به مشکلات صادرات نفت اشاره کردهاند و روشن است که کاهش صادرات نفت به معنای کاهش ورود ارز به کشور است.»
بخشی از پیامدهای اقتصادی تنشها و جنگی که کشور پشت سر گذاشته، اکنون به تدریج در بازارها خود را نشان میدهد
این تحلیلگر بازارهای مالی با اشاره به عوامل داخلی موثر بر رشد قیمت دلار گفت: «موضوع فقط تحریمها نیست. کسری بودجه همچنان یکی از مشکلات مهم اقتصاد ایران است و هزینههای ناشی از جنگ نیز به این فشارها اضافه شده است. به نظر میرسد بخشی از پیامدهای اقتصادی تنشها و جنگی که کشور پشت سر گذاشته، اکنون به تدریج در بازارها خود را نشان میدهد.»
زمانی ادامه داد: «فشردگی قیمت دلار در سال گذشته نیز اکنون در حال تخلیه شدن است و در کنار آن، تحریمهای جدید و محدودیتهای بیشتری به اقتصاد اضافه شده است. آمریکا نیز به جای ورود مستقیم به یک جنگ فیزیکی، فشار اقتصادی را در دستور کار قرار داده و تلاش میکند از مسیر محدود کردن توان اقتصادی، فشار بیشتری به ایران وارد کند.»
اینکه بانک مرکزی اعلام کند در یک سطح قیمتی مشخص، ارز به بازار تزریق کرده یا برای کنترل بازار اقدام به عرضه ارز کند، موضوع جدیدی نیست
زمانی با اشاره به سیاستهای بانک مرکزی گفت: «اینکه بانک مرکزی اعلام کند در یک سطح قیمتی مشخص، ارز به بازار تزریق کرده یا برای کنترل بازار اقدام به عرضه ارز کند، موضوع جدیدی نیست. ما در گذشته نیز بارها شاهد چنین اقداماتی بودهایم؛ بهویژه زمانی که بازار وارد یک بحران یا روند صعودی شدید شده است.»
او افزود: «به نظر من تزریق ارز از سوی بانک مرکزی میتواند به طور موقت در بازار اثر بگذارد و یک اصلاح ایجاد کند، اما در بسیاری از دورههای گذشته دیدهایم که چند ماه بعد، قیمت دلار به سطوحی بسیار بالاتر از ارقامی رسیده که سیاستگذار برای کنترل آنها وارد عمل شده است.»
بیشتر بخوانید:آینده قیمت دلار چه میشود؟/ پیشبینی افزایش دلار تا ۱۳۰ هزار تومان
ممکن است قیمت در مقاطعی اصلاح کند، اما به نظر میرسد شرایط اقتصادی ۶ ماه آینده اجازه ماندگاری طولانیمدت دلار در سطوح پایینتر را نمیدهد
این کارشناس بازارهای مالی درباره احتمال بازگشت دلار به زیر مرز ۲۰۰ هزار تومان گفت: «با توجه به شرایط فعلی، بعید میدانم دلار بتواند به شکل پایدار زیر ۲۰۰ هزار تومان باقی بماند. ممکن است قیمت در مقاطعی اصلاح کند، اما به نظر میرسد شرایط اقتصادی ۶ ماه آینده اجازه ماندگاری طولانیمدت دلار در سطوح پایینتر را نمیدهد.»
او افزود: «سالها قبل نیز زمانی که دلار در تلاش برای عبور از مرز هزار تومان بود، بسیاری تصور میکردند شرایط تحت کنترل است و دولت اجازه رشد بیشتر قیمت را نمیدهد. امروز نیز تا حدی شاهد تکرار همان الگو هستیم، با این تفاوت که مشکلات اقتصادی و فشارهای خارجی نسبت به گذشته بیشتر شده است.»
مردم مبالغ کوچک ریالی را هم به دلار و تتر تبدیل میکنند و انباشت این تقاضاهای کوچک فشار قابل توجهی به بازار وارد میکند
زمانی یکی دیگر از عوامل مهم موثر بر بازار ارز را تغییر رفتار مردم دانست و گفت: «در شرایط فعلی، حتی دارندگان مبالغ کوچک نیز تمایل دارند داراییهای ریالی خود را از طریق پلتفرمهای آنلاین و صرافیها به دلار و تتر تبدیل کنند. برخی حتی از اعتبار و اهرم برای خرید داراییهای ارزی استفاده میکنند.»
او افزود: «ممکن است تقاضای هر فرد به تنهایی رقم بزرگی نباشد، اما انباشت این تقاضاهای کوچک میتواند در مجموع فشار قابل توجهی به بازار وارد کند. وقتی افراد تمایل ندارند حتی مبالغ کمتر از ۱۰ میلیون تومانی خود را به صورت ریال نگهداری کنند، این رفتار به تدریج تقاضای مستمری برای بازار ارز ایجاد میکند.»
این تحلیلگر بازارهای مالی درباره چشمانداز کوتاهمدت دلار گفت: «قیمت دلار در کوتاهمدت و در صورت تثبیت شرایط کنونی محدوده ۲۱۷ تا ۲۲۰ هزار تومان است. اگر دلار بتواند از این محدوده عبور کند، چشمانداز قیمت برای ماههای بعد تغییر خواهد کرد.»
او افزود: «عبور قیمت از این سطح میتواند زمینه حرکت دلار به سمت محدوده کریدور ۲۴ تا ۲۵ را در اواخر پاییز یا اوایل زمستان فراهم کند. البته در این مسیر ممکن است بازار نوسانهای هیجانی شدیدی را تجربه کند؛ به این صورت که قیمت برای مدتی از یک سطح عبور کند و دوباره به محدودههای پایینتر بازگردد.»
او ادامه داد: «اگر قیمت در سطوح بالاتر تثبیت شود، تا پایان سال حداقل محدوده کریدور بیست و پنجم قابل تصور است. در سناریوی خوشبینانه، یعنی در شرایطی که درگیری فیزیکی جدیدی رخ ندهد، محدوده کریدور ۲۵ تا ۲۷ نیز میتواند برای پایان سال مطرح باشد.»
ممکن است در یک تا ۳ ماه آینده شاهد جهشهای ناگهانی قیمت دلار به بالای برخی مقاومتها باشیم و پس از آن قیمت دوباره اصلاح داشته باشد
زمانی درباره رفتار احتمالی بازار در ماههای آینده گفت: «ممکن است در یک تا سه ماه آینده شاهد جهشهای ناگهانی قیمت دلار به بالای برخی مقاومتها باشیم و پس از آن قیمت دوباره اصلاح داشته باشد. این نوع نوسانها بخشی از رفتار بازار در شرایط پرریسک است.»
شرایط تحریمی سنگین میتواند باعث شود بازار در مقاطعی حرکتهای بسیار نوسانی و شدیدی را تجربه کند و سپس در قیمتهای پایینتر تثبیت شود
این کارشناس بازارهای مالی افزود: «شرایط تحریمی سنگین میتواند باعث شود بازار در مقاطعی حرکتهای بسیار نوسانی و شدیدی را تجربه کند و سپس در قیمتهای پایینتر تثبیت شود. تجربه سال گذشته نیز نشان داد که بازار میتواند در مقطعی وارد یک جهش اساسی شود و قیمتها از پیشبینیهای اولیه بسیاری از فعالان بازار فراتر بروند.»
اگر دلار در مقاطعی به زیر ۲۰۰ هزار تومان برگردد، این محدوده میتواند برای افرادی که نیاز واقعی به خرید ارز یا کالاهای وابسته به دلار دارند، یک موقعیت مناسب برای تامین نیازشان باشد
این تحلیلگر بازارهای مالی درباره احتمال کاهش دوباره قیمت دلار گفت: «به نظر من اگر دلار در مقاطعی به زیر ۲۰۰ هزار تومان برگردد، این محدوده میتواند برای افرادی که نیاز واقعی به خرید ارز یا کالاهای وابسته به دلار دارند، یک موقعیت مناسب برای تامین نیازشان باشد.»
او افزود: «با توجه به شرایطی که در نمودار و اقتصاد مشاهده میکنم، بعید میدانم دلار در ۶ ماه آینده بتواند برای مدت طولانی زیر ۲۰۰ هزار تومان باقی بماند. ممکن است قیمت به زیر این سطح نفوذ کند، اما ماندگاری آن در سطوح پایینتر را محتمل نمیدانم.»
زمانی درباره پیامدهای ادامه فشارهای اقتصادی گفت: «این شرایط تا زمانی میتواند ادامه پیدا کند که جامعه توان تحمل فشارهای اقتصادی را داشته باشد. ادامه یافتن این روند ممکن است به تدریج ابعاد اجتماعی پیدا کند و مسائل اقتصادی نیز پیامدهای سیاسی جدیدی ایجاد کند.»
او افزود: «تا زمانی که مردم توان و کشش تحمل شرایط اقتصادی را داشته باشند، اقتصاد میتواند به حرکت خود ادامه دهد، اما افزایش مداوم فشارها میتواند هزینههای سنگینی به زندگی روزمره مردم تحمیل کند.»
اگر شرایط فعلی بدون تغییر ادامه پیدا کند، احتمال ورود دوباره اقتصاد به دورههای ابر تورمی وجود دارد؛ در چنین شرایطی، دلار نیز میتواند جهشهای بزرگی را تجربه کند
این کارشناس بازارهای مالی در پایان هشدار داد: «اگر شرایط فعلی بدون تغییر ادامه پیدا کند، احتمال ورود دوباره اقتصاد به دورههای ابر تورمی وجود دارد. در چنین شرایطی، دلار نیز میتواند جهشهای بزرگی را تجربه کند و اثر آن به سرعت در بازار کالا و زندگی روزمره مردم نمایان شود.»
او افزود: «اقتصاد ایران سالها با افزایش حجم نقدینگی و چاپ پول ادامه مسیر داده است، اما به نظر میرسد فشارهای فعلی به نقطهای رسیده که ادامه دادن این مسیر دشوارتر از گذشته شده است. هرچه مشکلات ساختاری و فشارهای خارجی بیشتر شود، کنترل بازارها نیز پیچیدهتر خواهد شد.»