اقتصاد۲۴- وبگاه آکسیوس نوشت: مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا با میانجیگری قطر، با وجود تلاشهای دیپلماتیک، همچنان بدون پیشرفت قابلتوجه ادامه دارد؛ اختلاف بر سر محاصره دریایی آمریکا و مطالبات هستهای واشنگتن، چشمانداز توافق را با ابهام روبهرو کرده است.
رسانه آمریکایی «آکسیوس» ضمن ادعای بنبست در مذاکرات، از احتمال اقدامات نظامی واشنگتن علیه تهران خبر داد.
وبگاه آکسیوس مدعی شد: تلاشهای این هفته میانجیهای قطری برای نزدیک کردن ایران و آمریکا به یک توافق دیپلماتیک، تاکنون به نتیجه قابلتوجهی نرسیده است. به گفته سه منبع مطلع از مذاکرات، هیچیک از دو طرف حاضر نشدهاند از مواضع خود عقبنشینی کنند و اختلافات همچنان پابرجاست.
در چنین شرایطی، احتمال ازسرگیری درگیری نظامی بار دیگر افزایش یافته است. به گفته مقامهای آمریکایی، دونالد ترامپ ممکن است پس از انتخابات میاندورهای آمریکا دستور ازسرگیری عملیات نظامی گسترده را صادر کند.
در همین حال، دو منبع مطلع به آکسیوس گفتهاند مقامهای قطری همچنان تلاش خواهند کرد به مذاکرات میان تهران و واشنگتن کمک کنند، اما از ادامه مواضع دو طرف و نبود پیشرفت در گفتوگوها بهطور فزایندهای ناامید شدهاند.
در ادامه این تلاشها، علی الثوادی، میانجی قطری، روز دوشنبه در نیویورک با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران و اعضای تیم مذاکرهکننده ایران دیدار کرد و چند ساعت با آنها به گفتوگو پرداخت. به گفته یک منبع مطلع، محور این رایزنیها بررسی پیشنهاد دو صفحهای قطر برای دستیابی به یک مصالحه میان تهران و واشنگتن بود.
دو منبع دیگر که در جریان مذاکرات قرار دارند، گفتند قطر در پیشنهاد خود تلاش میکند میان دو مطالبه اصلی طرفین راهی برای توافق پیدا کند؛ از یک سو، ایران خواستار لغو محاصره دریایی آمریکا است و از سوی دیگر، واشنگتن از تهران میخواهد در برنامه هستهای خود امتیازاتی بدهد.
الثوادی پس از دیدار با تیم ایرانی، شامگاه دوشنبه در واشنگتن نیز با جرد کوشنر، فرستاده دونالد ترامپ و شماری دیگر از مقامهای آمریکایی دیدار کرد. جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، نیز بخشی از این نشست را در کاخ سفید حضور داشت.
کاخ سفید درباره این دیدارها و جزئیات مذاکرات اظهارنظری نکرده است.
صبح دوشنبه، در کاخ سفید نسبت به پیشرفت در مذاکرات ایران و آمریکا ابراز امیدواری شده بود. مقامهای آمریکایی در گفتوگو با چند رسانه، از جمله آکسیوس، مذاکرات را «مثبت و سازنده» توصیف کردند و گفتند ایران در موضوعات هستهای انعطاف نشان داده است.
این مقامها همچنین اعلام کرده بودند دونالد ترامپ آماده است در ازای برداشتن گامهای مشخص از سوی ایران برای محدود کردن برنامه هستهای، بخشی از تحریمها را کاهش دهد و داراییهای مسدودشده ایران را آزاد کند.
بیشتر بخوانید:تلاش عراقچی و میانجیها برای از سرگیری مذاکرات
با این حال، چند ساعت بعد و در حالی که مقامهای قطری همچنان در کاخ سفید حضور داشتند، ترامپ در شبکه اجتماعی تروث سوشال اعلام کرد که هیچ پیشنهادی به ایران نداده است.
«مذاکرات گیر کرده است»
با وجود این رایزنیها، یکی از منابع مطلع از مذاکرات گفت روز دوشنبه تحول قابلتوجهی در گفتوگوها رخ نداده است. این منبع با اشاره به اختلافات موجود میان دو طرف گفت: «مذاکرات متوقف شده است؛ ایرانیها خواستههایی دارند که آمریکا نمیتواند بپذیرد و واشنگتن نیز معتقد است در موقعیت برتری قرار دارد و دلیلی برای مصالحه نمیبیند.»
باراک رواید در ادامه گزارش خود به میانجی گری دیگر کشورهای منطقه اشاره کرد و نوشت: پاکستان و مصر، بهعنوان دیگر میانجیهای منطقهای، از ایران خواستهاند با اعمال برخی محدودیتها و امتیازات هستهای موافقت کند. با این حال، یک منبع مطلع گفت مقامهای ایرانی تأکید کردهاند که تنها در صورتی حاضرند این موضوع را بررسی کنند که آمریکا ابتدا با بازگشت به تفاهمنامه دوجانبه ماه ژوئن موافقت کند.
از سوی دیگر، محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، روز سهشنبه اعلام کرد تهران شروط خود را به طرف آمریکایی منتقل کرده است. به نوشته رسانههای ایرانی، رضایی با انتقاد از رویکرد ترامپ گفت: «ترامپ قادر به تصمیمگیری نیست.» او افزود: «ترامپ در باتلاقی گرفتار شده که نه میتواند مذاکره کند و نه بجنگد.»
ترامپ روز سهشنبه در پاسخ به خبرنگاران درباره مذاکرات گفت: «آنها وضعیت بسیار بدی دارند. نمیدانم هنوز آماده تسلیم شدن هستند یا نه. آنها تسلیم خواهند شد. هدف این است که جلوی سلاح هستهای گرفته شود. ایران سلاح هستهای نخواهد داشت.»
وی درباره تنگه هرمز نیز ادعا کرد: میدانید، ما طی چند روز گذشته بیش از هر زمان دیگری در تاریخ، از تنگه هرمز نفت خارج کردهایم حتی بیشتر از دوران خیلی قبلتر، زمانی که برای متوقف کردن سلاح هستهای وارد جنگ شدیم.
ترامپ مدعی شد: «تمام این اقدامات برای جلوگیری از دستیابی به سلاح هستهای است و ایران به سلاح هستهای دست نخواهد یافت.»