اقتصاد۲۴- بازار جهانی خودرو در سال ۲۰۲۶ برخلاف انتظاری که از یک بازار رو به رشد وجود دارد، با کاهش فروش مواجه شده است؛ با این حال، رقابت میان خودروسازان بزرگ شدیدتر شده و خودروهای برقی، برند‌های چینی و مدل‌های ارزان‌تر در حال تغییر آرایش بازار هستند.
تازه‌ترین رتبه‌بندی جهانی خودرو نشان می‌دهد فروش خودرو در جهان طی هشت ماه نخست سال ۲۰۲۶ به ۵۵ میلیون و ۳۲ هزار و ۴۰۱ دستگاه رسیده که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۳.۲ درصد کاهش داشته است. در چنین شرایطی، افزایش یا کاهش سهم بازار اهمیت بیشتری پیدا می‌کند، زیرا خودروسازان برای رشد ناچارند بخشی از فروش رقبای خود را به دست آورند.
بر اساس آخرین رتبه‌بندی کامل جهانی تا پایان اوت، تویوتا همچنان پرفروش‌ترین برند خودرو در جهان است. فولکس‌واگن در رتبه دوم قرار دارد و هیوندای سوم است. پس از آنها فورد، کیا، هوندا، شورولت، نیسان، بی‌وای‌دی (BYD) و ماروتی در رتبه‌های بعدی قرار گرفته‌اند.
این رتبه‌بندی بر پایه اطلاعات بازار ۱۵۹ کشور و ثبت خودروهای سبک جدید تهیه شده و به همین دلیل یکی از گسترده‌ترین پایگاه‌های موجود برای مقایسه جهانی برند‌های خودروسازی محسوب می‌شود.
تویوتا تا پایان اوت ۲۰۲۶ جایگاه نخست خود را حفظ کرده است، هرچند فروش این برند نسبت به مدت مشابه سال قبل ۳.۲ درصد کاهش داشته است. این افت در نگاه اول چندان بزرگ نیست، اما از آنجا که کل بازار جهانی نیز با کاهش ۳.۲ درصدی مواجه شده، عملکرد تویوتا تقریباً هم‌راستا با بازار بوده و این شرکت ژاپنی توانسته رتبه نخست خود را حفظ کند.
تویوتا همچنان یکی از متنوع‌ترین سبد‌های محصول را در بازار جهانی دارد؛ از خودروهای بنزینی و هیبریدی گرفته تا مدل‌های تمام‌برقی. این تنوع در شرایطی که کشور‌ها با سرعت یکسانی به سمت برقی‌شدن حرکت نمی‌کنند، یک مزیت مهم برای تویوتا محسوب می‌شود.
با این حال، فشار بر تویوتا به‌ویژه در چین افزایش یافته است. بازار چین در سال ۲۰۲۶ به یکی از اصلی‌ترین میدان‌های رقابت خودروهای برقی تبدیل شده و برند‌های داخلی این کشور با سرعت زیادی در حال توسعه محصولات، کاهش قیمت و افزایش توان فناوری خود هستند.
فولکس‌واگن در پایان اوت در رتبه دوم پرفروش‌ترین برند‌های جهان قرار گرفته، اما عملکرد این شرکت بسیار ضعیف‌تر از تویوتا بوده است. فروش فولکس‌واگن در مقایسه با مدت مشابه سال قبل ۱۳.۶ درصد کاهش داشته است.
این افت در بازاری که فروش جهانی ۳.۲ درصد کاهش یافته، نشان می‌دهد فولکس‌واگن بخشی از سهم بازار خود را از دست داده است.
مشکل فولکس‌واگن تنها به بازار چین محدود نمی‌شود، اما چین یکی از مهم‌ترین نقاط فشار بر این شرکت محسوب می‌شود. برند‌های چینی با مدل‌های برقی و نرم‌افزارمحور در حال رقابت مستقیم با خودروسازان اروپایی هستند و مزیت سنتی برند‌هایی مانند فولکس‌واگن در بزرگ‌ترین بازار خودروی جهان دیگر مانند گذشته تضمین‌شده نیست.
در سطح گروه خودروسازی نیز گروه فولکس‌واگن (Volkswagen Group) در پایان اوت رتبه دوم جهان را داشت و فروش آن نسبت به مدت مشابه سال قبل ۸.۵ درصد کاهش یافت.
هیوندای با وجود کاهش ۳.۱ درصدی فروش، جایگاه سوم جهان را حفظ کرده است. عملکرد این برند تقریباً نزدیک به متوسط بازار جهانی بوده و به همین دلیل همچنان یکی از سه برند بزرگ جهان محسوب می‌شود.
در رتبه پنجم، اما کیا قرار دارد؛ برندی که در میان خودروسازان بزرگ عملکرد متفاوتی داشته و تا پایان اوت ۳.۹ درصد رشد کرده است. کیا در سپتامبر نیز این روند مثبت را ادامه داد.
طبق اعلام رسمی کیا، فروش جهانی این شرکت در سپتامبر ۲۰۲۶ به ۲۸۱ هزار و ۹۸۴ دستگاه رسید که ۵.۱ درصد بیشتر از سپتامبر سال قبل بود. فروش خارج از کره جنوبی نیز با رشد ۷.۵ درصدی به ۲۳۵ هزار و ۴۵۷ دستگاه رسید، در حالی که فروش داخلی کره جنوبی ۶.۷ درصد کاهش یافت و به ۴۵ هزار و ۷۰۵ دستگاه رسید.
بیشتر بخوانید:بی‌ام‌و i۳ مدل ۲۰۲۷ معرفی شد؛ خودروی برقی با برد خیره‌کننده ۹۱۲ کیلومتر
کیا همچنین اعلام کرده فروش این شرکت در سه‌ماهه سوم ۲۰۲۶ به ۸۴۶ هزار و ۷۶۴ دستگاه رسیده که بالاترین فروش سه‌ماهه سوم در تاریخ کیا بوده است. مدل‌های اسپورتیج (Sportage)، سلتوس (Seltos) و سورنتو (Sorento) بیشترین نقش را در فروش این شرکت داشته‌اند.
فورد در رتبه چهارم برند‌های جهان قرار دارد، اما فروش آن در هشت ماه نخست سال ۸.۶ درصد کاهش یافته است. این افت تقریباً سه برابر کاهش کل بازار جهانی است و نشان می‌دهد فورد در سال ۲۰۲۶ تحت فشار بیشتری نسبت به بازار قرار گرفته است.
با این حال، جایگاه فورد همچنان به واسطه حضور قدرتمند در بازار آمریکای شمالی و فروش بالای وانت‌ها و خودروهای شاسی‌بلند حفظ شده است. در سطح مدل نیز خانواده اف‌سری (F-Series) همچنان یکی از پرفروش‌ترین محصولات جهان است، هرچند فروش آن تا پایان اوت ۷.۶ درصد کاهش داشته است.
هوندا در رتبه ششم جهان قرار دارد و فروش آن تا پایان اوت ۳.۹ درصد کاهش یافته است. پس از هوندا، شورولت در رتبه هفتم قرار گرفته و فروش آن ۳.۳ درصد کاهش داشته است. نیسان نیز رتبه هشتم را در اختیار دارد و فروش آن ۵.۲ درصد کاهش یافته است.
این سه برند بخش مهمی از صنعت سنتی خودرو را نمایندگی می‌کنند؛ برند‌هایی که همچنان حجم بالایی از فروش جهانی را در اختیار دارند، اما در برابر رشد سریع خودروهای برقی و برند‌های چینی مجبور به بازتعریف محصولات خود هستند.
در سطح گروه‌های خودروسازی نیز هوندا موتور (Honda Motor) تا پایان اوت ۳.۶ درصد افت فروش داشته، در حالی که اتحاد رنو-نیسان (Renault-Nissan Alliance) کاهش ۳.۷ درصدی را ثبت کرده است.
بی‌وای‌دی (BYD) در رتبه‌بندی تجمعی تا پایان اوت در جایگاه نهم قرار داشت و فروش آن نسبت به مدت مشابه سال قبل ۲۲ درصد کاهش یافته بود. این عدد در نگاه نخست برای یکی از مهم‌ترین خودروسازان برقی چین ناامیدکننده به نظر می‌رسد، اما داده‌های سپتامبر تصویر متفاوتی ارائه می‌کنند.
بر اساس گزارش رویترز، بی‌وای‌دی در سپتامبر ۲۰۲۶ تعداد ۴۶۳ هزار و ۵۶۱ دستگاه خودرو فروخت که ۱۷ درصد بیشتر از سپتامبر ۲۰۲۵ بود. این پنجمین ماه متوالی رشد فروش بی‌وای‌دی محسوب می‌شود.
مهم‌تر از رشد فروش داخلی، عملکرد صادراتی این شرکت است. صادرات خودروهای سواری و وانت بی‌وای‌دی در سپتامبر به ۱۷۹ هزار و ۸۷۷ دستگاه رسید که نسبت به سال قبل ۱۵۳.۹ درصد افزایش داشت. به این ترتیب، صادرات به یکی از مهم‌ترین موتور‌های رشد بی‌وای‌دی تبدیل شده است.
این تحول اهمیت زیادی دارد، زیرا بی‌وای‌دی دیگر فقط یک بازیگر بزرگ در بازار چین نیست. این شرکت به‌سرعت در حال گسترش حضور خود در اروپا، آمریکای لاتین و دیگر بازار‌های جهان است و همین مسئله آن را مستقیماً مقابل تویوتا، فولکس‌واگن، هیوندای و دیگر برند‌های جهانی قرار می‌دهد.
ماروتی در رتبه دهم قرار گرفته و یکی از بهترین عملکرد‌ها را میان ۱۰ برند نخست جهان داشته است. فروش این برند تا پایان اوت ۲۱.۹ درصد افزایش یافته است.
رشد ماروتی تا حد زیادی بازتاب قدرت بازار هند است؛ بازاری که در سال‌های اخیر به یکی از مهم‌ترین مراکز رشد تقاضای خودرو در جهان تبدیل شده است.
پس از ماروتی، بی‌ام‌و (BMW) در رتبه یازدهم قرار دارد و فروش آن ۲.۳ درصد کاهش یافته است. جیلی (Geely) نیز رتبه دوازدهم را در اختیار دارد و فروش آن ۱۴.۱ درصد کاهش یافته است.
جیلی یکی از برند‌هایی است که با وجود رشد فناوری و گسترش حضور بین‌المللی، در آمار تجمعی جهانی تا پایان اوت همچنان با فشار فروش مواجه بوده است. با این حال، گروه جیلی (Geely Group) در بازار خودروهای برقی همچنان یکی از بازیگران مهم چین به شمار می‌رود.
مرسدس‌بنز (Mercedes-Benz) در رتبه سیزدهم قرار دارد و فروش آن تا پایان اوت ۱۳.۳ درصد کاهش یافته است. پس از آن، تسلا (Tesla) در رتبه چهاردهم قرار دارد، اما برخلاف بسیاری از برند‌های بزرگ، فروش تسلا در این دوره ۲ درصد رشد کرده است.
با این حال، عملکرد تسلا در سطح مدل‌ها بهتر از عملکرد کلی برند دیده می‌شود. مدل وای تسلا (Tesla Model Y) تا پایان اوت ۲۰۲۶ در رتبه نخست پرفروش‌ترین مدل‌های جهان قرار گرفته و فروش آن ۹.۶ درصد افزایش یافته است.
در رتبه دوم مدل‌ها، تویوتا کرولا (Toyota Corolla) قرار دارد که فروش آن ۳ درصد کاهش یافته است. پس از کرولا، اف‌سری فورد (Ford F-Series) با کاهش ۷.۶ درصدی در رتبه سوم قرار گرفته و تویوتا راو۴ (Toyota RAV۴) با افت ۲۵.۲ درصدی چهارم است.
هوندا سی‌آر-وی (Honda CR-V)، شورولت سیلورادو (Chevrolet Silverado) و تویوتا کمری (Toyota Camry) نیز در رتبه‌های بعدی قرار گرفته‌اند.
پس از تسلا، آئودی (Audi) در رتبه پانزدهم برند‌های جهانی قرار دارد و فروش آن ۵.۴ درصد کاهش داشته است. رنو (Renault) نیز رتبه شانزدهم را در اختیار دارد و با رشد ۲.۷ درصدی یکی از برند‌های بزرگ با عملکرد مثبت است.
سوزوکی (Suzuki) در رتبه هفدهم قرار دارد و فروش آن ۰.۶ درصد افزایش یافته است. فیات (Fiat) رتبه هجدهم را دارد و فروش آن ۶.۳ درصد رشد کرده است. مزدا (Mazda) نیز رتبه نوزدهم را در اختیار دارد و فروش آن ۰.۷ درصد افزایش یافته است.
در انتهای جمع ۲۰ برند نخست، پژو (Peugeot) قرار گرفته که فروش آن تا پایان اوت ۱۰.۴ درصد کاهش داشته است؛ بنابراین از میان ۲۰ برند بزرگ جهان، تعداد قابل‌توجهی با کاهش فروش مواجه بوده‌اند و رشد در میان برند‌های بزرگ به گروهی محدود شده است.
اگر بازار را فقط به ۲۰ برند نخست محدود نکنیم، تصویر جالب‌تری دیده می‌شود. در میان برند‌ها و گروه‌هایی که رشد سریع‌تری دارند، لیپ‌موتور (Leapmotor) یکی از مهم‌ترین نمونه‌هاست.
فروش این برند در بخش خودروهای برقی و پلاگین‌هیبریدی رشد بسیار بالایی داشته و فوکوس۲موو (Focus۲move) رشد آن را ۶۰.۷ درصد اعلام کرده است.
در سطح گروه‌های خودروسازی نیز تصویر متفاوتی از رتبه‌بندی برند‌ها دیده می‌شود. گروه تویوتا (Toyota Group) همچنان رتبه اول را دارد و فروش آن تا پایان اوت ۲.۸ درصد کاهش یافته است.
گروه فولکس‌واگن (Volkswagen Group) در رتبه دوم با افت ۸.۵ درصدی قرار دارد و هیوندای-کیا (Hyundai-Kia) با کاهش تنها ۰.۴ درصدی در جایگاه سوم است.
پس از آنها استلانتیس (Stellantis) با رشد ۶ درصدی قرار دارد. اتحاد رنو-نیسان (Renault-Nissan Alliance) افت ۳.۷ درصدی، جنرال موتورز (General Motors) افت ۸.۴ درصدی و گروه فورد (Ford Group) افت ۹ درصدی داشته‌اند.
گروه جیلی (Geely Group) با افت ۷.۶ درصدی در رتبه هشتم قرار دارد و سوزوکی با رشد ۱۲.۶ درصدی یکی از بهترین عملکرد‌ها را میان گروه‌های بزرگ ثبت کرده است.
هوندا موتور (Honda Motor) در رتبه دهم قرار دارد و ۳.۶ درصد کاهش فروش داشته است. بی‌وای‌دی در سطح گروه با افت ۱۶.۶ درصدی رتبه یازدهم را دارد.
بی‌ام‌و با کاهش ۱.۶ درصدی، چری اتوموبیل (Chery Automobile) با افت ۵.۷ درصدی، مرسدس با افت ۱۳.۳ درصدی و چانگان (Changan) با افت ۱۲.۶ درصدی در رتبه‌های بعدی قرار دارند.
در همین رتبه‌بندی، سایک موتور (SAIC Motor) با رشد ۱۱.۲ درصدی و گروه تاتا (Tata Group) با رشد چشمگیر ۲۷ درصدی از مهم‌ترین برند‌های دارای رشد هستند. تسلا نیز با رشد ۲ درصدی در جایگاه شانزدهم قرار گرفته است.
یکی از مهم‌ترین نکات بازار جهانی خودرو در سال ۲۰۲۶ این است که کاهش کل بازار به معنای کاهش تقاضا برای خودروهای برقی نیست.
بر اساس داده‌های فوکوس۲موو (Focus۲move)، فروش خودروهای برقی و پلاگین‌هیبریدی در هشت ماه نخست سال ۴ درصد رشد داشته و این خودرو‌ها ۱۹.۱ درصد از کل فروش جهانی را به خود اختصاص داده‌اند؛ در حالی که کل بازار ۳.۲ درصد کوچک شده است.
این اختلاف نشان می‌دهد ساختار تقاضا در حال تغییر است. بخشی از مصرف‌کنندگان حتی در شرایطی که کل بازار خودرو کوچک شده، خرید خود را از خودروهای بنزینی یا دیزلی به سمت خودروهای برقی و پلاگین‌هیبریدی منتقل می‌کنند.
عملکرد گروه‌ها در این بخش نیز بسیار متفاوت است. فروش خودروهای برقی و پلاگین‌هیبریدی سایک موتور بیش از دو برابر شده و ۱۰۴.۵ درصد رشد داشته است. استلانتیس رشد ۴۸.۴ درصدی، هیوندای-کیا رشد ۴۲.۹ درصدی و گروه تویوتا رشد ۴۲.۴ درصدی را ثبت کرده‌اند. چری نیز در این بخش ۳۲.۳ درصد رشد داشته است.
این اعداد نشان می‌دهد حتی شرکت‌هایی که فروش کلی آنها کاهش یافته، ممکن است در بخش خودروهای برقی با سرعت بالایی در حال رشد باشند.
اروپا یکی از مهم‌ترین بازار‌هایی است که این تغییر را می‌توان در آن مشاهده کرد. بر اساس گزارش رویترز در ۵ اکتبر ۲۰۲۶، فروش خودروهای برقی در اتحادیه اروپا در هشت ماه نخست سال به حدود ۱.۶۴ میلیون دستگاه رسیده که ۴۵ درصد بیشتر از مدت مشابه سال قبل است.
سهم خودروهای تمام‌برقی از بازار اتحادیه اروپا به ۲۲ درصد رسیده که نسبت به سال گذشته ۶ واحد درصد افزایش داشته است. ورود مدل‌های ارزان‌تر و افزایش تنوع محصولات از عوامل اصلی رشد بازار اعلام شده است.
در همین حال، طبق داده‌های جِی‌ای‌تی‌او (JATO)، در اوت ۲۰۲۶ فولکس‌واگن با ۸۲ هزار و ۵۷۶ دستگاه همچنان بزرگ‌ترین برند بازار اروپا بود، هرچند فروش آن ۴.۲ درصد کاهش داشت.
تویوتا با ۵۶ هزار و ۱۹۲ دستگاه و رشد ۲.۸ درصدی در رتبه دوم قرار گرفت و اشکودا (Skoda) با ۵۴ هزار و ۲۹ دستگاه و رشد ۵.۴ درصدی سوم بود.
در بخش خودروهای برقی اروپا نیز رقابت شدیدتر شده است. سهم بی‌وای‌دی از خودروهای برقی جدید اروپا در حال افزایش است و این شرکت در کنار تسلا، فولکس‌واگن، بی‌ام‌و، مرسدس و خودروسازان اروپایی برای تصاحب بازار خودروهای برقی رقابت می‌کند.
آمار سپتامبر نشان می‌دهد برخی برند‌ها توانسته‌اند روند خود را بهبود دهند. بی‌وای‌دی با فروش ۴۶۳ هزار و ۵۶۱ دستگاه و رشد ۱۷ درصدی یکی از مهم‌ترین نمونه‌هاست. صادرات این شرکت نیز با رشد ۱۵۳.۹ درصدی به ۱۷۹ هزار و ۸۷۷ دستگاه رسیده است.
کیا نیز در سپتامبر ۲۸۱ هزار و ۹۸۴ دستگاه خودرو فروخت و رشد ۵.۱ درصدی را ثبت کرد. فروش خارجی این شرکت به ۲۳۵ هزار و ۴۵۷ دستگاه رسید و فروش سه‌ماهه سوم آن با ۸۴۶ هزار و ۷۶۴ دستگاه به رکورد تاریخی رسید.
در بازار آمریکا نیز داده‌های سپتامبر نشان می‌دهد تویوتا با ۱۷۱ هزار و ۴۶۹ دستگاه در صدر فروش برند‌ها قرار گرفته و فورد با ۱۶۱ هزار و ۶۹۵ دستگاه پس از آن بوده است.
این آمار ماهانه نشان می‌دهد رتبه‌بندی تجمعی تا پایان اوت لزوماً تصویر نهایی سال ۲۰۲۶ را نشان نمی‌دهد و تغییرات ماه‌های سپتامبر و اکتبر می‌تواند فاصله میان برند‌ها را تغییر دهد.
در سطح مدل، مدل وای تسلا (Tesla Model Y) تا پایان اوت ۲۰۲۶ در صدر قرار گرفته است. این مدل با رشد ۹.۶ درصدی فروش، تویوتا کرولا را پشت سر گذاشته است. کرولا با افت ۳ درصدی در رتبه دوم قرار دارد.
اف‌سری فورد سوم است و تویوتا راو۴ چهارم. هوندا سی‌آر-وی، شورولت سیلورادو، تویوتا کمری، هیوندای توسان (Hyundai Tucson) و کیا اسپورتیج نیز در رتبه‌های پنجم تا نهم قرار گرفته‌اند.
فولکس‌واگن تیگوان (Volkswagen Tiguan) در جایگاه دهم قرار دارد و فروش آن ۶.۲ درصد افزایش یافته است.
در میان ۲۰ مدل نخست، رم پیکاپ (Ram Pickup) با رشد ۲۳.۷ درصدی، کیا سلتوس با رشد ۲۵.۹ درصدی، نیسان روگ (Nissan Rogue) با رشد ۲۴.۱ درصدی و بی‌ام‌و ایکس۳ (BMW X۳) با رشد ۲۸.۸ درصدی از مدل‌های دارای رشد بالا هستند.
همچنین تاتا پانچ (Tata Punch) با رشد ۵۲.۷ درصدی یکی از سریع‌ترین رشد‌ها را در میان ۵۰ مدل نخست جهان داشته است.
مجموع داده‌های موجود تا پایان سپتامبر ۲۰۲۶ نشان می‌دهد بازار جهانی خودرو در شرایطی قرار گرفته که برای خودروسازان، افزایش فروش دیگر به سادگی گذشته نیست. بازار جهانی تا پایان اوت ۳.۲ درصد کوچک شده، اما در همین بازار برخی گروه‌ها مانند تاتا، سوزوکی، سایک موتور و استلانتیس رشد کرده‌اند.
تویوتا همچنان بزرگ‌ترین برند جهان است و گروه تویوتا نیز بزرگ‌ترین گروه خودروسازی محسوب می‌شود. فولکس‌واگن دوم است و هیوندای در میان برند‌ها سوم و هیوندای-کیا در سطح گروه سوم است. با این حال، فاصله میان برند‌های دارای رشد و شرکت‌های مواجه با افت فروش بیشتر شده است.
از سوی دیگر، بی‌وای‌دی مهم‌ترین داستان رشد ماه سپتامبر را رقم زده است. فروش ۴۶۳ هزار و ۵۶۱ دستگاهی و رشد ۱۷ درصدی، در کنار جهش ۱۵۳.۹ درصدی صادرات، نشان می‌دهد این شرکت در حال تغییر الگوی رشد خود از اتکای بیشتر به بازار چین به سمت توسعه بازار‌های خارجی است.
در سوی دیگر، خودروهای برقی و پلاگین‌هیبریدی با رشد ۴ درصدی در برابر افت ۳.۲ درصدی کل بازار، نشان می‌دهند تغییر فناوری در صنعت خودرو همچنان ادامه دارد.
به همین دلیل رقابت صنعت خودرو در سال ۲۰۲۶ را نمی‌توان تنها با تعداد خودروهای فروخته‌شده سنجید؛ ترکیب فروش، سهم خودروهای برقی، قدرت صادرات و توانایی ورود به بازار‌های جدید نیز به همان اندازه اهمیت پیدا کرده است.
اگر روند سپتامبر ادامه پیدا کند، یکی از مهم‌ترین رقابت‌های ماه‌های پایانی ۲۰۲۶ نه فقط میان تویوتا و فولکس‌واگن، بلکه میان خودروسازان سنتی و گروهی از برند‌های چینی خواهد بود که با قیمت رقابتی، مدل‌های برقی، سرعت توسعه بالاتر و صادرات گسترده در حال افزایش حضور خود در بازار‌های جهانی هستند.
در این میان، صادرات ۱۷۹ هزار و ۸۷۷ دستگاهی بی‌وای‌دی در سپتامبر یکی از مهم‌ترین اعداد صنعت خودرو در این مقطع است؛ زیرا نشان می‌دهد رقابت خودروسازان چینی با غول‌های قدیمی صنعت خودرو دیگر یک رقابت صرفاً داخلی نیست و به بازار‌های جهانی منتقل شده است.